FAQ

Hieronder vindt u een overzicht van de meest gestelde vragen:

Duurzaamheid en milieu

Nee, juist niet. Het is een van de meest duurzame energiebronnen die momenteel beschikbaar zijn. Aardwarmte is een oneindige bron van energie, die afkomstig is van natuurlijke processen in de aarde.

Aardwarmte is in vergelijking met andere energiebronnen – zoals fossiele energie - duurzaam omdat tijdens het winnen van aardwarmte er nauwelijks fijnstof en CO2 vrijkomt. Volgens een TNO-onderzoek uit 2020 blijkt aardwarmte zelfs een van de schoonste en goedkoopste energiebronnen. Voor meer informatie kijk ook op: Duurzame warmtevoorziening

Bodemverzakking: Bij aardwarmtewinning wordt water opgepompt en weer teruggevoerd naar dezelfde ondergrondse aardlaag, iets verderop. Er gaat dus nauwelijks iets bij of af in de ondergrond. Mede hierdoor is de kans op erge verzakkingen in de bodem vrijwel uitgesloten.

Trillingen: Bij het seismische onderzoek worden trillingen opgewekt die licht voelbaar zijn. Volgens de huidige wetenschappelijke inzichten is het effect van de trillingen door aardwarmtewinning verwaarloosbaar. Deze trillingen staan niet in verhouding tot trillingen die afgelopen jaren zijn opgetreden als gevolg van gaswinning.

Aardbevingen: Het gevaar voor aardbevingen als gevolg van aardwarmtewinning is minimaal. Zo wordt, in tegenstelling tot de gasvelden in Nederland, geen volume onttrokken aan de ondergrond. Het water dat uit het reservoir wordt gepompt, wordt aan de andere kant meteen weer geïnjecteerd. Het volumeverschil is op deze manier minimaal. Omdat er kleine drukverschillen ontstaan kan dit effect hebben op aardlagen. Daarom geldt de wettelijke verplichting dat aardwarmte-operators niet nabij een ondergrondse breukzone mogen werken. Sommige gebieden zijn uit voorzorg uitgesloten voor aardwarmtewinning. Dat zijn gebieden waar zich al aardbevingen hebben voorgedaan.

Afkoeling van de ondergrond: Na verloop van jaren kan de temperatuur in het ondergrondse reservoir enkele graden afkoelen, maar dit heeft vrijwel geen gevolgen voor het ondergrondse milieu.

Lekkages: Met het transport van het zoute water vanuit de ondergrond komen ook andere natuurlijk aanwezige stoffen naar boven waarbij andere aardlagen worden gepasseerd. Daarom is het winnen van aardwarmte in grondwaterwingebieden niet toegestaan. Daarom is het van belang dat de putten zo robuust (sterk en veilig) mogelijk zijn. Het ontwerp van de putten de laatste jaren sterk verbeterd, omdat de sector continu werkt aan verbetering van het putontwerp.

Radioactief sediment: Met het water mee wordt ook enig fijn zand mee naar boven gevoerd. Dit zand is van nature zeer licht radioactief. Het zand wordt afgevangen met filters en de gebruikte filters worden door een gespecialiseerd bedrijf verwerkt.

Gassen: In het water uit de ondergrond zit ook een kleine hoeveelheid aardgas opgelost in het water wat mee naar boen komt. Het aardgas wordt opgevangen en direct verbrand in de ketel of warmtekrachtkoppeling.

De boring van de putten (bij het bouwen van een aardwarmte installatie) gaat soms door zogenoemde watervoerende lagen. Putten worden zo geboord en vastgezet met cement dat de kans vrijwel nihil is dat water van de ene diepte/aardlaag in de andere terechtkomt. Bij de boringen gebruikt men boorvloeistoffen om de boorkop te koelen en het boorgruis naar de oppervlakte te brengen. Conductoren (grote stalen buizen van 50 tot wel 200 meter lengte, die als eerste zijn geplaatst) zorgen ervoor dat de boorvloeistoffen niet in de (ondiepere) bodem terechtkomen; elke verstoring van ondiepe waterlagen is immers ongewenst. Ook tijdens de warmteproductie vindt een regelmatige controle van de puttoestand plaats. Het is bovendien verboden te boren door aardlagen waaruit drinkwaterproductie plaats vindt. Lang niet elke grondwaterlaag is immers geschikt (of nodig) voor drinkwater. In het westen van Nederland vindt (vanwege verzilting) sowieso geen drinkwaterproductie plaats uit grondwater. (WVL)

Begin 2021 is het Industriestandaard Duurzaam Putontwerp, opgesteld door EBN en Geothermie Nederland, gelanceerd. Met ingang van 2021 moeten alle nieuwe putontwerpen voor aardwarmteputten aan deze standaard voldoen. Met de Industriestandaard Duurzaam Putontwerp garandeert de sector dat aardwarmte veilig en verantwoord wordt gewonnen. Er is veel geleerd van de eerste generatie aardwarmteputten en dat heeft zich vertaald in een industriestandaard zodat we aardwarmte veilig en duurzaam kunnen blijven winnen, zonder risico voor de drinkwatervoorziening. 



Veiligheid

Als Aardwarmte Vierpolders houden we de kans op ongewenste gebeurtenissen klein. Niets is geheel zonder risico en daarom besteden we veel aandacht aan het voorkomen van risico’s. Ook zijn er plannen en protocollen die in werking treden als er toch een voorval is. Staatstoezicht op de Mijnen is de overheidsinstantie die toezicht houdt op de strikte naleving van regels door aardwarmtebedrijven en deze handhaaft.

Juist omdat dit in andere projecten is gebeurd, zijn wij hierop voorbereid. Wij hebben hier uitgebreid onderzoek naar gedaan en onze installaties zo ontworpen dat het gas direct bij de bron gescheiden kan worden van het water. Dit gas wordt vervolgens op een veilige manier direct hergebruikt.

Gelukkig is de kans op bevingen door aardwarmtewinning zeer klein. Door gas uit de ondergrondse gasvelden te halen ontstaat er een ‘gat’ dat kan zorgen voor verzakkingen. Bij aardwarmte wordt nauwelijks iets onttrokken aan de ondergrond. Daardoor is de kans op bevingen minimaal. Bij aardwarmtewinning kunnen wel kleine drukverschillen ontstaan door geleidelijke afkoeling van de ondergrond. Dit kan mogelijk invloed hebben op nabijgelegen breuken. Daarom gelden er strenge regels rondom het aanleggen en winnen met aardwarmte-installaties. Meer hierover is te lezen bij veiligheid & risicobeperking.

In geval van nood bel 112.



Overlast

De bron bevindt zich in Vierpolders op de kruising van de Moersaatsenweg en de Prinsenweg.

Zodra de aardwarmtewinning normaal draait merken omwonenden er nauwelijks iets van. De pompen van de winningsinstallatie produceren enig geluid, maar dat is niet hoorbaar buiten de hekken. Enkele malen per maand brengt een vrachtwagen technische materialen en hulpstoffen of haalt afvalstoffen op.

Nee, we pompen het water alleen rond, we halen het niet uit de ondergrond. Dit betekent dat de massa in de ondergrond gelijk blijft.



Economische aspecten

Aardwarmte is een belangrijke mogelijkheid om in de toekomst minder aardgas te gebruiken in onder andere de glastuinbouw. De tuinders van Vierpolders gebruiken dan ook de aardwarmte om hun kassen te verwarmen. Ze besparen zo op energie en verminderen ze hun CO2-emissie.

In theorie is het mogelijk om individuele huizen aan te sluiten op duurzame aardwarmte. De warmtevraag van één woning is echter relatief klein en staat niet in verhouding met de benodigde investering (voor bijvoorbeeld ondergronds leidingwerk). De warmtevraag van een individuele woning is te klein om het financieel interessant te maken. Voor nieuwbouw woonwijken is het al relevanter om aangesloten te worden op aardwarmte. Voor de wijk Oude Goote heeft de gemeente in samenwerking met onderzoeksburueau Overmorgen een onderzoek uitgevoerd. Helaas bleek dit voor nu nog niet haalbaar te zijn vanwege de tijd die het kost om dit te realiseren en de bouwplanning.

Aardwarmte is voor de glastuinbouwbedrijven een duurdere optie dan aardgas verstoken in een warmtekrachtkoppeling (wkk). Toch kiezen de bedrijven ervoor om de warmte duurzaam in te vullen. Aardwarmte projecten ontvangen subsidie. De Stimuleringsregeling Duurzame Energieproductie (SDE) is een regeling die de onrendabele top afdekt tussen de kosten van groen- en fossiel opgewekte energie. Hierdoor blijft de meerprijs voor aardwarmte enigszins beperkt.



Side-track

De capaciteit van de huidige aardwarmte put is de afgelopen 2 jaar sterk verminderd. Dit komt door zandophoping in de productieput. De side track heeft als doel de productie van het de installatie weer op het oorspronkelijk bedoelde niveau terug te brengen.

Bij een side track wordt er een zijbuis geïnstalleerd vanaf de al bestaande buis richting aardwarmteput. Zo kan het water door een schone buis omhoog worden gepompt en kan de aardwarmte-installatie weer op volle toeren draaien.

Dit is afhankelijk van de planning van voor de side track, welke weer afhankelijk is van het verloop van het vergunningenproces. Idealiter draait Aardwarmte Vierpolders eind 2022 weer op de reguliere en toegestane maximale capaciteit.

Om een side track in gang te zetten zijn er een aantal vergunningen nodig. De belangrijkste hiervan is de zo genoemde Omgevingsgvergunning die toestemming geeft om aanpassingen te doen aan de omgeving van de Aardwarmte Vierpolders installatie. Hierover is op 10 februari 2022 een informatiesessie geweest waarbij de vergunningaanvraag werd toegelicht aan de aanwezige gasten. Vervolgens konden er zienswijzen worden ingediend op de vergunningaanvraag. Wanneer deze zijn behandeld en de vergunning is toegekend kan de planning voor de side track worden vastgelegd worden.

Zie ook dit nieuwsbericht om de informatiesessie te kunnen terugkijken.

Het kan zijn dat er enige hinder wordt ervaren tijdens de boring voor de side track. Wanneer de side track er ligt zou er geen hinder moeten zijn omdat de installatie dan draait als normaal. Wij doen er tijdens het hele proces alles aan om hinder te voorkomen. Zo zal er onder andere een (wettelijk verplicht) geluidsscherm worden geplaatst tijdens de boring om geluidsoverlast te minimaliseren en komt er een vervoersplan met speciale rijroutes voor het aanleveren van goederen voor de boring.



Overig

Ja, aardwarmte is een oude vorm van energie. Er zijn al veel voorbeelden bekend in de ons omringende lande en ook in Nederland wordt aardwarmte steeds meer gebruikt. Bijvoorbeeld in Bleiswijk en de Lier, waar kassen worden verwarmd door aardwarmte, en in Den Haag een woonwijk.

Voor een geothermiesysteem zijn diverse vergunningen vereist. Voor de meeste vergunningen is het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat het bevoegd gezag en is het Staatstoezicht op de Mijnen de toezichthoudende instantie. Gemeenten en provincies hebben bij meerdere benodigde vergunningen een adviserende rol richting het Ministerie.

Twee van de vergunningen komen voort uit de mijnbouwwet. Ten eerste is dat een opsporingsvergunning. Deze vergunning geeft de initiatiefnemer het recht om binnen een afgebakend gebied de ondergrond te onderzoeken op de aanwezigheid van winbare aardwarmte door middel van het uitvoeren van proefboringen. Als de opsporing succesvol is, is een winningsvergunning nodig. Deze geeft het (exclusieve!)recht om de aardwarmte te winnen.

Daarnaast is een Omgevingsvergunning vereist waarin (het voorkómen van) effecten op de omgeving zijn beschreven. Verder zijn voor specifieke werkzaamheden specifieke vergunningen vereist. (denk aan eventueel zwaar transport, kabels en leidingen leggen et cetera.) *WVL)

Voor projecten die van een diepte van 500 meter of meer warmte winnen geldt de Mijnbouwwet en is er een vergunningsplicht. De kans bestaat dat er bij een geothermieproject olie en/of gas worden aangetroffen en daarom zijn dezelfde voorzorgsmaatregelen van toepassing als bij projecten in de olie- en gasindustrie. Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) is de toezichthouder voor álle mijnbouwactiviteiten, dus ook voor geothermie. Ze zijn gevestigd in Den Haag. Meer informatie is te vinden op sodm.nl (WVL)

Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) houdt zich bij het monitoren van geothermische projecten voornamelijk bezig met de volgende onderwerpen:

Het beoordelen van werkplannen, veiligheidsplannen en het zorgsysteem dat bij een geothermische bron hoort

Inzicht in de toestand/integriteit van putten

Veilige opvang en verwerking van water dat vrijkomt bij het testen van de putten

Zorg dragen dat exploratie en winning van aardwarmte zo veilig mogelijk gebeurt SodM geeft daarom advies over de vergunningsaanvragen vanuit de Mijnbouwwet en houdt toezicht op de boorontwerpen, -programma’s en de projectaanpak. (https://www.sodm.nl/onderwerpen/aardwarmte) (WVL)

Een aardwarmtebron heeft als voordeel dat het energieaanbod onafhankelijk is van externe factoren zoals weersomstandigheden (wind, zon, etc.) Daardoor is de betrouwbaarheid en stabiliteit van een aardwarmtebron hoog.

Stel dan je vraag via ons contactformulier en wij komen zo spoedig mogelijk bij je terug